Sezon szczepień COVID-19 2026/2027 wystartował. Co zmienia się dla pracowników apteki?

Minister Zdrowia opublikował komunikat nr 39 określający zasady szczepień przeciw COVID-19 w nadchodzącym sezonie epidemicznym. Dla farmaceutów i techników pracujących w aptecznych punktach szczepień to najważniejszy dokument na najbliższe miesiące – warto znać go dobrze, bo kilka zasad zmienia się w porównaniu z poprzednim sezonem.

Co mówi komunikat

Szczepienia pozostają bezpłatne dla osób uprawnionych do świadczeń finansowanych ze środków publicznych. Szczepionki kupuje Minister Zdrowia, a koszt kwalifikacji i podania preparatu pokrywa NFZ – tak jak dotychczas.

Podstawą dokumentu jest rekomendacja Zespołu ds. Szczepień Ochronnych z 3 września 2026 r., a także aktualne wytyczne PTEiLChZ, zalecenia WHO na 2026 r. oraz rekomendacje ETF przy EMA.

Najważniejsze punkty:

• Preparat na sezon 2026/2027 to Spikevax XFG, dostosowany do aktualnie krążących wariantów.
• Szczepienie osób od 12. r.ż. – dawka jednorazowa 50 µg (0,5 ml, ampułkostrzykawka).
• Osoby z ciężkim niedoborem odporności mogą otrzymać dodatkową dawkę po min. 2 miesiącach od poprzedniej – decyduje lekarz.
• Szczepienia wykonuje się bez e-skierowania i bez kwestionariusza wstępnego wywiadu przesiewowego – to zmiana ułatwiająca pracę w porównaniu z poprzednimi sezonami.
• Obowiązkowe pozostaje odnotowanie kwalifikacji i podania preparatu w e-Karcie Szczepień.
• Na razie zapisy odbywają się bezpośrednio w punkcie szczepień – MZ zapowiada osobny komunikat ws. uruchomienia centralnej e-rejestracji (IKP, aplikacja mojeIKP).

Co to oznacza w praktyce dla apteki

1. Mniej papierologii przy kwalifikacji. Brak obowiązkowego kwestionariusza przesiewowego to realna oszczędność czasu przy każdym pacjencie – ale nie zwalnia z przeprowadzenia wywiadu i oceny przeciwwskazań we własnym zakresie, zgodnie ze sztuką. Warto mieć własny, wewnętrzny checklistę w punkcie, żeby nic nie umknęło mimo braku formalnego druku.
2. Pamiętać o e-Karcie Szczepień – to jedyny dowód wykonania usługi. Z doświadczeń poprzednich sezonów (komunikaty NFZ i CeZ z jesieni 2025) wynika, że najczęstszym źródłem problemów z rozliczeniem był błędny wybór opcji finansowania w Karcie Szczepień. Jedyną prawidłową opcją dla szczepień publicznych w punkcie aptecznym jest „Publiczne – szczepienie w punkcie szczepień”. Wybranie innego znacznika (np. „…/NFZ” czy „…/COVID RARS”) skutkuje brakiem rozliczenia i koniecznością korekty. Warto to sobie utrwalić przed startem sezonu, żeby nie tracić pieniędzy na błędach formalnych.
3. Możliwość zakupu szczepionki przez pacjenta w aptece. Komunikat przewiduje wariant, w którym pacjent kupuje preparat samodzielnie w sprzedaży aptecznej i szczepi się nim na miejscu. MZ określiło osobne zasady rozliczania takiej usługi z NFZ – warto śledzić kolejne komunikaty doprecyzowujące ten tryb, bo różni się on od standardowego szczepienia „z rezerw rządowych”.
4. Kto może kwalifikować i szczepić. Zasady nie zmieniają się co do kręgu uprawnionych – szczepić i kwalifikować może farmaceuta, który ukończył wymagane szkolenie teoretyczne (m.in. na platformie e-learningowej CMKP). Jeśli w zespole są osoby, które jeszcze nie mają aktualnych uprawnień, to dobry moment, żeby to uzupełnić przed szczytem sezonu infekcyjnego.
5. Łączenie ze szczepieniem na grypę. Podanie szczepionki przeciw COVID-19 razem ze szczepionką przeciw grypie na tej samej wizycie pozostaje zalecane i bezpieczne – to dobra okazja, żeby przy okazji jednej wizyty pacjenta zaproponować komplet szczepień sezonowych.

Podstawa: Komunikat nr 39 Ministra Zdrowia z 7 września 2026 r. w sprawie realizacji szczepień przeciw COVID-19 w sezonie 2026/2027 (gov.pl).